{"id":1534,"date":"2026-11-03T11:33:26","date_gmt":"2026-11-03T06:33:26","guid":{"rendered":"https:\/\/soglomfargona.uz\/?p=1534"},"modified":"2026-11-21T19:27:03","modified_gmt":"2026-11-21T14:27:03","slug":"%d0%b4%d0%be%d0%b8%d0%bc%d0%b8%d0%b9-%d1%85%d0%b0%d0%b2%d0%be%d1%82%d0%b8%d1%80-%d0%b2%d0%b0-%d2%9b%d1%9e%d1%80%d2%9b%d1%83%d0%b2-%d2%9b%d0%b0%d1%87%d0%be%d0%bd-%d1%88%d0%b8%d1%84%d0%be%d0%ba%d0%be","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/soglomfargona.uz\/uz\/1534\/","title":{"rendered":"Doimiy xavotir va qo\u2018rquv: qachon shifokorga murojaat qilish kerak?"},"content":{"rendered":"<p>Har bir inson hayotida xavotir, qo\u2018rquv, asabiylashish yoki ruhiy zo\u2018riqishni boshdan kechiradi. Bu tabiiy holat. Ammo ba\u2019zan bunday kechinmalar uzoq davom etib, insonning kundalik hayoti, mehnat faoliyati va yaqinlari bilan munosabatlariga ham ta\u2019sir ko\u2018rsata boshlaydi. Doimiy bezovtalik, uyqusizlik, tez jahl chiqishi yoki diqqatni jamlay olmaslikka befarq qarash kerak emas.<\/p>\n<p>Xalq orasida bunday holatlar ko\u2018pincha nevroz deb ataladi. Tibbiyotda esa xavotir, qo\u2018rquv va stress bilan bog\u2018liq turli ruhiy buzilishlar alohida baholanadi. Ularning har biri o\u2018z belgilari va davolash yondashuvlariga ega.<\/p>\n<h3><strong>Nevrotik buzilishlarni qanday tanish mumkin?<\/strong><\/h3>\n<p>Bunday holatlarda inson o\u2018ta ta\u2019sirchan, jizzaki, bezovta bo\u2018lib qolishi, kayfiyati tez-tez o\u2018zgarishi mumkin. Ba\u2019zan u arzimagan vaziyatlardan ham qattiq xavotirga tushadi, o\u2018zini boshqara olmayotgandek his qiladi.<\/p>\n<p>Shuningdek, uyquga ketish qiyinlashishi, tungi uyqu buzilishi, tez charchash, diqqatni jamlay olmaslik va ish qobiliyatining pasayishi kuzatiladi.<\/p>\n<p>Ayrim bemorlarda ruhiy bezovtalik jismoniy alomatlar bilan ham namoyon bo\u2018ladi. Masalan, yurak urishining tezlashishi, terlash, qo\u2018l-oyoq titrashi, bosh og\u2018rig\u2018i, bosh aylanishi, mushaklar tarangligi yoki nafas yetishmayotgandek his qilish mumkin.<\/p>\n<p>Biroq bu belgilarning o\u2018zi nevrotik buzilish borligini anglatmaydi. Ular boshqa somatik kasalliklarda ham uchrashi mumkin. Shuning uchun to\u2018g\u2018ri tashxis qo\u2018yish muhim.<\/p>\n<h3><strong>Oddiy asabiylashishdan farqi nimada?<\/strong><\/h3>\n<p>Kundalik tashvish yoki muayyan vaziyat tufayli asabiylashish, odatda, muammo bartaraf etilganda kamayadi. Nevrotik buzilishlarda esa xavotir va bezovtalik uzoqroq davom etishi, ba\u2019zan aniq sababsiz ham paydo bo\u2018lishi, uni nazorat qilish qiyinlashishi mumkin.<\/p>\n<p>Eng muhimi, bunday holat insonning kundalik faoliyatiga sezilarli ta\u2019sir ko\u2018rsatadi. U ishini bajarishda qiynaladi, yaqinlari bilan munosabatlarida muammolarga duch keladi yoki odatiy mashg\u2018ulotlaridan voz kecha boshlaydi.<\/p>\n<h3><strong>Qaysi mutaxassisga murojaat qilish kerak?<\/strong><\/h3>\n<p>Doimiy xavotir, uyqu buzilishi, qo\u2018rquv va boshqa alomatlar hayot sifatiga ta\u2019sir qila boshlasa, psixiatr yoki psixoterapevtga murojaat qilish tavsiya etiladi. Zarur hollarda davolash jarayoniga tibbiy psixolog ham jalb qilinadi.<\/p>\n<p>Tashxis bemorning shikoyatlari, kasallik tarixi va ruhiy holatini o\u2018rganish asosida qo\u2018yiladi. Shifokor alomatlar qachon boshlangani, qancha davom etayotgani, nimalar bilan bog\u2018liqligi, uyqu va ish qobiliyatiga ta\u2019sirini aniqlaydi. Zarur hollarda boshqa kasalliklarni istisno qilish uchun qo\u2018shimcha tekshiruvlar o\u2018tkaziladi.<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter  wp-image-1540\" src=\"http:\/\/soglomfargona.uz\/wp-content\/uploads\/2026\/11\/nevroz_1.png\" alt=\"\" width=\"763\" height=\"600\" srcset=\"https:\/\/soglomfargona.uz\/wp-content\/uploads\/2026\/11\/nevroz_1.png 954w, https:\/\/soglomfargona.uz\/wp-content\/uploads\/2026\/11\/nevroz_1-300x236.png 300w, https:\/\/soglomfargona.uz\/wp-content\/uploads\/2026\/11\/nevroz_1-768x604.png 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 763px) 100vw, 763px\" \/><\/p>\n<h3><strong>Davolash mumkinmi?<\/strong><\/h3>\n<p>Albatta. Nevrotik buzilishlarni samarali davolash imkoni bor. Davolash usuli bemorning holati, tashxisi va alomatlar og\u2018irligiga qarab tanlanadi.<\/p>\n<p>Psixoterapiya, ayniqsa, kognitiv-xulq-atvor terapiyasi, xavotir va qo\u2018rquvni keltirib chiqaradigan fikrlar, hissiyotlar hamda xulq-atvorni anglash va boshqarishga yordam beradi. Bemor muammoli vaziyatlarga munosabatini o\u2018zgartirish, xavotirni yengish va o\u2018zini boshqarish ko\u2018nikmalarini o\u2018zlashtiradi.<\/p>\n<p>Ayrim hollarda psixoterapiyaga qo\u2018shimcha ravishda dori vositalari ham buyuriladi. Bunda preparat va uning dozasi faqat shifokor tomonidan belgilanadi.<\/p>\n<h3><strong>Shifoxonada bemorlarga qanday yordam ko\u2018rsatiladi?<\/strong><\/h3>\n<p>Bemorlarga statsionar va ambulator tartibda tibbiy yordam ko\u2018rsatiladi. Statsionar davolanish odatda ikki haftadan to\u2018rt haftagacha davom etadi. Ambulator davolash esa bemorning holati va davolash rejasiga qarab olti oygacha olib borilishi mumkin.<\/p>\n<p>Davolash jarayonida psixiatr va tibbiy psixologlar ishtirok etadi. Zarur ko\u2018rsatmalar bo\u2018lganda boshqa mutaxassislar ham jalb qilinadi.<\/p>\n<p>Shifoxonada kognitiv-xulq-atvor psixoterapiyasi, gipnoz usuli va dori vositalari bilan davolash qo\u2018llanadi. Ularni tanlashda bemorning individual holati va tibbiy ko\u2018rsatmalar hisobga olinadi.<\/p>\n<h3><strong>Ruhiy salomatlikka befarq bo\u2018lmang!<\/strong><\/h3>\n<p>Ruhiy zo\u2018riqish va doimiy xavotirni oddiy charchoq deb qabul qilish yoki bu haqda gapirishdan uyalish to\u2018g\u2018ri emas. Uyqu tartibiga rioya qilish, jismoniy faollikni oshirish, dam olishga vaqt ajratish ham ruhiy holatni yaxshilashga yordam beradi.<\/p>\n<p>Eng muhimi, bezovta qiluvchi alomatlar uzoq davom etsa, o\u2018zboshimchalik bilan dori qabul qilmasdan, mutaxassisga murojaat qilish lozim. Ruhiy salomatlik ham jismoniy salomatlik kabi e\u2019tibor va o\u2018z vaqtida yordamni talab qiladi.<\/p>\n<p style=\"text-align: right;\"><strong>Akmaljon O\u2018RMONJONOV,<br \/>\nFarg\u2018ona viloyati 2-sonli ruhiy kasalliklar shifoxonasi vrach psixiatr, psixoterapevti.<\/strong><\/p>\n<p><\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Xalq orasida bunday holatlar ko\u2018pincha nevroz deb ataladi. Tibbiyotda esa xavotir, qo\u2018rquv va stress bilan bog\u2018liq turli ruhiy buzilishlar alohida baholanadi. Ularning har biri o\u2018z belgilari va davolash yondashuvlariga ega.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1539,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[18],"tags":[],"class_list":["post-1534","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-health"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/soglomfargona.uz\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1534","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/soglomfargona.uz\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/soglomfargona.uz\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/soglomfargona.uz\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/soglomfargona.uz\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1534"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/soglomfargona.uz\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1534\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1665,"href":"https:\/\/soglomfargona.uz\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1534\/revisions\/1665"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/soglomfargona.uz\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1539"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/soglomfargona.uz\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1534"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/soglomfargona.uz\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1534"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/soglomfargona.uz\/uz\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1534"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}